پروژه های آماده عرفان و معارف اسلامی

این پروژه یک مقاله آماده با موضوع، علیت غایی در افعال الهی؛ از ابن‌سینا تا ملاصدرا در ۲۲ صفحه ورد می باشد. در ادامه چکیده ای از این مقاله را خواهیم داشت: چکیده: بازخوانی علیت غایی در افعال الهی بر مبنای ضرورت‌گرایی ابن‌سینا و غایت‌گرایی وجودی ملاصدرا در بستر متافیزیک اسلامی این مقاله با اتکا به یک الگوی دو‌سطحیِ نو، «غایتِ وجوبیِ وجودی»، امکان بازخوانیِ غیرانسان‌وارِ غایت در افعال الهی را صورت‌بندی می‌کند. در سطح مبدأ (W)، بر خوانش ابن‌سینایی از عنایت تکیه می‌کنیم: «غایت» عینِ خیرِ معلومِ بالذات و «فعل» افاضه ضروریِ آن است؛ بدین‌سان، نظام احسن محصولِ ساختارِ علم–ضرورت است، نه ترجیحِ ارادیِ متغیر. در سطح ممکنات (M)، با ابتنای صدرایی بر اصالت وجود، تشکیک، حرکت جوهری و حبّ ذات، «غایت» به‌منزله جهت‌مندیِ درونیِ هستی و شدت‌یابیِ وجودی تفهیم می‌شود؛ قوانین و فرایندها به‌جای مکانیزم‌گرایی محض، قید «غیرکاهندگی/همگرایی به سوی اَشدّ» می‌یابند. فقره پیوندیِ مدل، نسبتِ «علمِ حضوری–عنایی» (در W) و «حبّ ذات» (در M) است که «چرا»ی غایی را درونِ «چگونه»ی علّی–وجودی می‌نشاند. روش کار، تحلیل مفهومی–تاریخیِ متون اصلی (الشفاء/الاشارات؛ الاسفار/الشواهد)، هرمنوتیک تطبیقی–جدلی با سنجه‌های سازگاری درونی/کفایت تبیینی/استحکام مدالی، اتکا به پیکره ثانویه ۲۰۲۰+ (فارسی و انگلیسی)، و پیوست صوریِ اختیاری برای ممیزیِ مدالی است. آزمون الگو روی چهار مسئله کانونی نشان می‌دهد: (۱) اراده الهی عینِ علم–عنایت است و با اختیارِ انسانی (به‌مثابه امکان ارتقا/تنزّلِ مرتبه وجودی) تعارضی ندارد؛ (۲) مسئله شرّ با تفسیر «عدمِ کمال» و سازوکارِ درونیِ جبران/تعالی در حرکتِ جوهری معنا می‌یابد؛ (۳) دعا و معجزه «نوافذِ وجودیِ بازآراییِ طولی»‌اند، نه نقض قانون؛ (۴) ثباتِ فیضِ الهی در W با سیلانِ مراتب در M جمع می‌شود. در گفت‌وگوی معاصر، مدل، PSR را دو‌لایه می‌خواند (ضرورتِ غایی در W، کفایتِ جهت‌دار در M)، teleonomy را «ظهورِ ثانویِ جهت‌مندیِ وجودی» تفسیر می‌کند، و در سناریوهای چندجهانی، جایگاهِ غایت را به‌عنوان قید مابعدالطبیعیِ فرا-قانونی حفظ می‌نماید. بدین‌سان، «غایتِ وجوبیِ وجودی» پلی نظری میان الهیات فلسفی اسلامی و متافیزیک/فلسفه دین تحلیلی می‌سازد و معیاری عملی برای داوریِ تبیینی فراهم می‌آورد. واژگان کلیدی: غایتِ وجوبیِ وجودی؛ عنایتِ ابن‌سینا؛ حرکتِ جوهری؛ حبّ ذات؛ اصلِ دلیلِ کافی (PSR).